Pokazywanie postów oznaczonych etykietą praca na zesłaniu. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą praca na zesłaniu. Pokaż wszystkie posty

poniedziałek, 17 sierpnia 2026

Lista rodzin przebywających w m. Stiepniak, obw. akmoliński

 Lista rodzin przebywających w m. Stiepniak, obw. akmoliński, rej. enbekszylderski (ob. rej. Birżan Sał) sporządzona na podstawie wiadomości przekazywanych przez żołnierzy wstępujących do Armii Andersa [1]. Jest to oczywiście lista niepełna. W sprawozdaniu męża zaufania Leona Scherautza z września 1942 mowa jest o 992 obywatelach polskich przebywających rejonie enbekszylderskim . [2]

  1. Brejwo Stanisław s. Andrzeja, l. 53; żona Maria, l. 45; dzieci: Janina, l. 19; Józefa, l. 14; Jan, l.12; Brejwo Józef, ułan; st. Makinka, Stiepniak barak 1 m. 10 [IR*: Brejwo Jan s. Stanisława, 1930, deportowany w II 1940 r. z woj. nowogródzkiego, pow. wołożynski, Bakszty do obwodu akmolińskiego]

  2. Brodzieniczowa / Brodziewicz Genowefa z matką; mąż Stanisław – Kozielsk, Stepniak ul. Komunistyczeska 46

  3. Dodzian Bolesław s. Franciszka, l. 66; żona Maria, l. 61; dzieci: Maria, l. 26; Wacław, l. 18; Bolesław, l. 16; Mieczysław, l. 13; Dodzian Jan strzel.; St. Makinka, Stiepniak, Nowostrojka [IR: Dodzian Wacław s. Bolesława, 1924, deportowany w II 1940 r. z woj. nowogródzkiego, Gałunowicze do obw akmolińskiego, od 6-05-1943 w armii Berlinga]

  4. Downar, żona i dzieci; syn Jan AP, Stiepniak

  5. Gawron Barbara c. Stefana l. 17; brat l. 15; matka - ; ojciec Stefan, por. – Kozielsk; Stepniak, 4 rej, ul. Stepnaja 12

  6. Glebowicz Anna; mąż chorąży; czworo nieletnich dzieci; syn Jan, szerg. APW; Stepniak, 4 rej., barak 3 m. 13

  7. Goławska Helena; dzieci: Irena; Krystyna; mąż urzędnik intend. Bronisław – zaginiony; St. Makinka, Stepniak, 4 rej., ul. Komunistyczeska 39 [IR: Goławska Irena 1928, Goławska Krystyna 1936 c. Bronisława, deportowane w IV 1940 r. z woj. poleskiego, pow. Brześć, Brześć do obw. akmolińskiego, od roku 1944 przebywały w obwodzie dniepropietrowskim]

  8. Kielar Luba, l. 40; synowie: Tadeusz, l. 15; Antoni, l. 12; syn Edward, strzel. Armia PF. 549, Stepniak

  9. Łuczyńska Stanisława c. Jana, l. 56; dzieci: Stanisław l. 18, Leon l. 16; mąż Julian, plut. Armia; Akmolińska obł., rej. Stiepniak, Nowostrojka, barak 2 [być może IR: Łuczyński Julian s. Antoniego, 1895, Dąbrowa Górnicza, deportowany z Litewskiej SRR do Komi ASRR, rej. syktywdyński, Strojtriest]

  10. Marecka Tekla c. Jana, l. 38; dzieci: Czesław, l. 10; Henryk, l. 6; mąż Józef kpr. Stiepniak, Nowostroitielstwo, barak 1

  11. Michniewicz Józef, l. 50; żona Rozalia, l. 46; syn Jan, junak; rej Stiepniak, Nowostrojka, barak 9

  12. Mikutel Paweł s. Ignacego, l. 47; żona Maria c. Kazimierza, l. 47; dzieci: Jadwiga, l. 20; Leokadia, l. 15; Józef, l. 8; syn Jan, kan.; Stiepniak ul. Ługowaja 77 [IR: Mikutel Leokadia c. Pawła, 1927, deportowana w II 1940 r. z woj. nowogródzkiego, pow. wołożyński, Zubowiec do obw. akmolińskiego]

  13. Niemira Janina, mąż Rudolf w Anglii; Stiepniak ul. Razianskaja 21 lub Nowostrojka 4

  14. Orzeł Jadwiga, l. 57; córka Maria, l. 22; synowie: Zdzisław, sierż. zagin.; Zbigniew por. Oflag, Jerzy Kozielsk; Stiepniak ul. Komunistyczna 42 lub Stiepniak Nowostrojka barak 7 m. 16 [IR: Orzeł Jadwiga c. Stefana, 1885 i Orzeł Maria c. Henryka, -, deportowane w IV 1940 r. z woj. poleskiego, pow. brzeski, Brześć do obw. akmolińskiego]

  15. Piotrowska Maria l. 29; ojciec Bilman Bolesław, l. 65; matka Maria, l. 52; brat Bolesław, l. 21; mąż Stanisław, plut. APW; Stiepniak Nowostroitielstwo, barak 3 m. 6

  16. Rynkiewicz Rozalia c. Michała, l. 50; syn Jan, l. 26; synowa Zina c. Jana, l. 23; syn Józef strzelec; Stiepniak 5, rej, Makinka [być może IR: Rynkiewicz Józef s. Kazimierza, 1912, aresztowany 28-09-1939 w Kowlu, od 10-12-1939 w obozie Równe-Lwów, 02-08-1941 armia Andersa]

  17. Sadowski Stefan s. Jana, l. 60; żona Anna c. Jana, l. 54; syn Jan, kan.; Stiepniak Nowostrojka barak 3, m. 7 [IR: Sadowski Stefan s. Jana, 1883; Sadowska Anna c. Jana, 1890; deportowani w II 1940 r. z woj. nowogródzkiego, pow. wołożyński, Milwa-Berezyna do obw. akmolinskiego, od roku 1944 przebywali w obw. dniepropietrowskim]

  18. Staszewski Izydor, l. 47; żona Olga, l. 45; dzieci: Jadwiga, l. 16; Jan, l. 9; syn Stanisław, strzel.; Stiepniak, Nowostrojka, barak 5 m. 155, rej. Makinka

  19. Stefański Jan s. Adama, l. 45; żona Stefania, l. 42; dzieci: Jadwiga, l. 21; Maria, l. 15; Bolesław, l. 16; syn Marian, ułan – Armia; Stiepniak, barak 1/9

  20. Sucholet Nikodem s. Michała, l. 75; żona Karolina, l. 64; dzieci: Stanisław, l. 20; Maria, l. 21; Antonina, l. 18; syn Bronisław, strzelec – Armia; Stiepniak, Nowostrojka

  21. Szwajcz Józef, l. 48; żona Łucja, l. 44; dzieci: Anna, l. 21; Jadwiga, l. 8; syn Jan kan. – Armia; Stiepniak

  22. Śliska Stefania c. Franciszka, l. 45; syn Zdzisław, szer. APW, Stiepniak, Nowostrojka barak 7

  23. Wasiluk Helena; syn Aleksander, l. 2; mąż Marian szereg. APW, rej. Stiepniak, Stiepniak

  24. Wilancewicz Józef s. Jana, l. 52; żona Magdalena, l. 40; córka Anna, l. 13; syn Stanisław, ułan – Armia; Stiepniak, Nowostrojka barak 6

  25. Wirszycz Bazyli s. Bazylego, l. 45; żona Natalia, l. 38; dzieci: Leon, l. 15; Anna, l. 11; syn Mikołaj, szereg. Armia; Stiepniak, Nowostrojka barak 1

  26. Woroniuk Jan, l. 50; żona Anna, l. 40; 3 dzieci: Stefania, -, -, syn Wacław – Armia; rej. stiepnoj, Stiepniak

Źródło: [1] Polish Institute and Sikorski Museum, Spis Rodzin Wojskowych wywiezionych do ZSSR. Kol. 138/283
[2] Tablice sieci terenowej Ambasady RP z ZSRR na dzień 30 IX 1942., Polish Institute and Sikorski Museum A.7.307/4

* IR - Indeks Represjonowanych

Janusz Kobryń

Cmentarz w m. Stiepniak, obwód akmoliński

 W trakcie pobytu w miejscowości Stiepniak odwiedziłem  tamtejsze cmentarze. Stary cmentarz, na którym znajdują się pochówki lat 40. XX w., a więc z okresu kiedy przebywali tu deportowani obywatele polscy, zachował się do chwili obecnej, położony jest na skraju miejscowości, kilkaset metrów od zabudowań. Według relacji Wacława Regulińskiego pochowano tu wielu zesłańców, w tym jego córki Jadwigę i Halinę. Teren cmentarza jest nieogrodzony, część zarosła drzewami i krzewami, co nie pozwoliło na dokładne oględziny. Najstarsze znalezione tabliczki nagrobne pochodzą z lat 60. XX wieku. Pomiędzy krzewami widocznych jest kilkanaście kopczyków mogilnych, bez krzyży i nagrobków - być może są to najstarsze  groby.

Cmentarz w Stiepniaku - widok w stronę stepu. Lipiec 2025 roku.


Jeden z zachowanych nagrobków.

Oględziny starego cmentarza. Lipiec 2025 roku.



Drugi cmentarz jest położony w pobliżu drogi prowadzącej do Szczuczyńska, znajdują się tam pochówki od końca lat 80. XX wieku. Teren jego najstarszej części jest również zarośnięty krzewami, częściowo podmokły.


Janusz Kobryń

poniedziałek, 10 sierpnia 2026

Stiepniak, obwód akmoliński

 Stiepniak - osada górnicza utworzona w latach 30. XX wieku przy działającej tu kopalni złota w rejonie Birżan Sał obwodu akmolińskiego (do roku 2017 rejon enbeszylderski). W latach 40. XX wieku przebywali tu deportowani (głównie z woj. nowogródzkiego) obywatele polscy. Józef Rynkiewicz w swojej relacji określa liczbę przebywających tu Polaków na 300 osób, z kolei Jan Sadowski podaje liczbę mieszkających tu osób: „900, przeważnie Polacy”. 

Zesłany tu wraz z rodziną Wacław Reguliński pracował przy budowie baraków dla pracowników kopalni, w jego wspomnieniach pojawia się informacja, że baraki budowane przez Polaków nazwał „Warszawa” i ta nazwa (mimo że NKWD zakazało jej używania) była wśród mieszańców popularna . Gdy odwiedziłem tę miejscowość latem 2025 roku, okazało się, że nazwa ta wciąż funkcjonuje w pamięci mieszkańców. 

Mimo zamknięcia kopalni większość starych baraków istnieje do tej pory pełniąc funkcje mieszkalne, w jednym z nich działa sklep spożywczy.





Stiepniak, jeden z baraków zbudowanych przez zesłańców, poniżej widoczna ściana wymurowana z pochodzących z kopalni kamieni. Lipiec 2025 r.


Stiepniak, widok od strony starego cmentarza w kierunku kopalni. Lipiec 2025 r.


Stiepniak, wieża kopalniana. Lipiec 2025 roku.




Janusz Kobryń



wtorek, 26 maja 2026

Pismo z 2 lutego 1952 r. w sprawie ubrań dla wychowanków domu dziecka

2 II 52 r.

Do Kierownika Południowo-Kazachstańskiego Wydziału Oświaty Ludowej, tow. Ospanowa

W szkole FZU Czymienckiej Fabryki Pończoch od 1 września 1951 r. uczą się byli wychowankowie: z Domu Dziecka №11 Umarchodajewa, Tagirowa, Bieliendinowa, Cucajewa, Alijewa, Nitiel i z Domu Dziecka w m. Aryś Artamomowa, które zwróciły się do administracji szkoły ponieważ będąc w domu dziecka nie otrzymały ubrań i pościeli w ilości, która im się według normy należała, a także środków pieniężnych. Proszą one, aby administracja szkoły zwróciła się do domów dziecka w celu zapewnienia takowych [nie otrzymanych].

Szkoła prosi o wydanie odpowiednich wyjaśnień.

Dyrektor Szkoły FZU [podpis nieczytelny]


AOSz. F. 1245, op. 1ł, sw. 42, d. 3464, s.24
[Rękopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]

piątek, 15 maja 2026

Lista przerośniętych wychowanków Domu Dziecka №4

Lista przerośniętych wychowanków Domu Dziecka №4

  1. Achmiedowa Zułpija, Tatarka, III klasa;
  2. Balijewa Liuba, Bałkarka, VI klasa;
  3. Daniłow Walientin, Rosjanin, VI klasa;
  4. Kosjanienko Siergiej, Ukrainiec, V klasa;
  5. Kotljarenko Aleksandr, Ukrainiec, V klasa;
  6. Kaliniczenko Wiktor, Rosjanin, VII klasa;
  7. Mamajewa Kazykie, Bałkarka, VI klasa;
  8. Maczijewa Zina, Czeczenka, VI klasa;
  9. Murajewa Wala, Rosjanka, III klasa;
  10. Mamajewa Farizat, Bałkarka, VII klasa;
  11. Mieczukajewa Nafisat, Bałkarka, VII klasa;
  12. Panowa Nina, Rosjanka, VI klasa;
  13. Połtaranina Szura, Rosjanka, IV klasa;
  14. Prochorow Wołodia, Rosjanin, VII klasa;
  15. Chotowa Zoja, Kabardynka, VI klasa;
  16. Manuzin Wasilij, Rosjanin, VII klasa;
  17. Słoboskaja Dina, Żydówka, II klasa;
  18. Kasimow, Uzbek, VII klasa;
  19. Czanajew Machsud;
  20. Szankajew Mietigid, Bułgar, VII klasa;
Dyrektor Domu Dziecka Karadaułow
Zastępca Kuprinienko

[Daty urodzenia w tłumaczeniu pominięto, dzieci w wieku 14-15 lat. Niedatowany (dopisek ołówkiem: 1951) rękopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1ł, sw. 42, d. 3464, s.7




wtorek, 12 maja 2026

Raport o skierowanych do pracy i nauki wychowankach Domu Dziecka №4 w Turkiestanie

Skierowani do pracy i nauki w roku szkolnym 1942-1943. Dom Dziecka №4 w Turkiestanie


  1. Szkoła Pedagogiczna – 4
  2. FZO Łączności, Czimkient – 2
  3. Wojskowa Specjalna Szkoła Morska – 2
  4. Szkoła Mechanizacji – 35
  5. RKKA – 2
  6. FZO Aczysaj – 17
  7. ŻDU (Szkoła Kolejowa) – 18
Razem 80

[Rękopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1ł, sw. 278, d. 3461, s. 279.

sobota, 9 maja 2026

Lista nazwisk pracowników Sary-Agaczewskiego Rejonowego Kombinatu Przemysłowego 1943-1944

Lista niektórych nazwisk pracowników Sary-Agaczewskiego Rejonowego Kombinatu Przemysłowego 1943-1944 występujących na liście płac w latach 1943-1944.
  • Abramowicz
  • Bergier
  • Berman
  • Bierliawskij
  • Bortniak
  • Cadykow
  • Chodorowskaja
  • Cziwgisz
  • Enkiesna
  • Enkis
  • Entina
  • Fast
  • Fink
  • Firtel/Viertel Leopold 
  • Garbier S.
  • Gertok
  • Gorinsztejn
  • Graczewskij
  • Grinman
  • Grinszpan
  • Junielewskij
  • Kac
  • Kijnis
  • Klecman
  • Kozierowickaja
  • Krasnyj Ja.A.
  • Kriżanowskij
  • Kuczer
  • Kuperman
  • Landman Ja.
  • Langman
  • Leszczinskij
  • Lewensztejn F.
  • Lewensztejn W.
  • Lewinttej O.
  • Lichtner
  • Lidwinskaja
  • Lieknsztejn
  • Litierner Je.A.
  • Łyszczko
  • Majdonoch
  • Maszczkowskaja
  • Miedwinskaja
  • Miemałedowskij
  • Miermiawskaja
  • Mordkowicz
  • Muraszkowskaja
  • Nagornyj
  • Nagórnyj
  • Niemiec S.
  • Niemow
  • Nieszy
  • Note F.
  • Nowak
  • Olszanskaja
  • Olszanskij Ł/A?
  • Oniszczenko
  • Orszys
  • Otbierg
  • Polit
  • Pomm I.I
  • Primak T.B.
  • Priszak
  • Radkiewicz
  • Ratkowicz
  • Ratunskij
  • Redlich
  • Riedlich G.
  • Rozenbaum
  • Rubingier
  • Sarbier
  • Siegiel
  • Słuckaja
  • Szaps
  • Szar
  • Szczupko
  • Szczupkoń W.
  • Szejnman
  • Szterner
  • Sztiejnman
  • Szulman
  • Szwarc
  • Szwochwus
  • Tenenbaum
  • Tennienbaum
  • Toper
  • Tubierman
  • Twarkowskaja
  • Wajcznier
  • Wajnburg
  • Zaks
  • Zielionyj L.
  • Zilberman Estera
  • Zilberman K.
  • Zolsznejder

AOSz. F. 1245, op. 1, sw. 42, d. 419
[Rękopisy w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]

środa, 6 maja 2026

Rozkaz z dn. 25 V 1945 r. - zwolnienie związku z wyjazdem do Ojczyzny

Rozkaz Biura Handlu Detalicznego Obwodowego Zarządu Handlu №6 z dn. 25 V 45 r.


§ 1
Z dniem 22 maja br. [ob.] Liwszyc zwolnić z zajmowanego stanowiska sprzedawcy w kiosku №9 przy Obwodowym Zarządzie Handlu [w Czimkiencie] z powodu wyjazdu do Ojczyzny.
Podstawa: podanie [ob.] Liwszyc.

§2
Z dniem 24 maja br. [ob.] Projektor M.A. zwolnić z zajmowanego stanowiska z powodu wyjazdu do Ojczyzny.
Podstawa: karta mobilizacyjna №80.

Dyrektor Biura Handlu Detalicznego (Wasiliew)

[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1, sw. 233, d. 2810, s.55

czwartek, 26 marca 2026

Seminarium naukowe w Collegu „Bołaszak” w Szymkiencie

„Kwerendy archiwalne i nawiązanie kontaktów międzynarodowych dały nowe możliwości wzbogacenia materiałów dydaktycznych o źródła «historii mówionej». Jednym z przykładów może być materiał wideo przekazany przez Janusza Kobrynia. Opisuje on ciężki los osiedleńców specjalnych i ich wkład w życie gospodarcze regionu [w tym zakresie współpracowałem z organizatorami w roku 2025. Przypis JK]:







«Ci, którzy nie zdołali wyjechać do Iranu, pozostali na południu ZSRR, także w południowym Kazachstanie. Umieszczano ich w kołchozach i, podobnie jak wszyscy inni obywatele ZSRR, cierpieli głód i choroby. Wielu wędrowało do większych ośrodków, takich jak Szymkient, Turkiestan, Aczysaj i podejmowało pracę w różnych przedsiębiorstwach» - wystąpienie i wywiady dotyczące życia codziennego w południowym Kazachstanie deportowanych Polaków (z archiwum Zaure Siengirbajewej) przedstawione 23 stycznia 2026 w trakcie seminarium naukowego «Innowacyjne metody doskonalenia kompetencji studentów w zakresie analiz materiałów źródłowych i metodyki badań w Collegu «Bołaszak» w Szymkiencie na podstawie regionalnych materiałów historycznych – osiedleńcy specjalni 1930-1950”. Seminarium zorganizowała i prowadziła wykładowczyni i doktorantka Zaure Żaksybiekowna Siengirbajewa. Uczestnikami byli wykładowcy historii i metodycy collegu.”
[Tłumaczenie Janusz Kobryń]

sobota, 14 marca 2026

Lista uczniów Szkoły FZO №23 w m. Lengier

 Lista niektórych nazwisk z listy uczniów Szkoły FZO №23 w m. Lengier, II nabór. Jesień 1942 roku.

  1. Stoliarskij
  2. Grinblit
  3. Krajewskij
  4. Mazur
  5. Riaboj
  6. Adukiewicz
  7. Biedrin
  8. Maniewskij
  9. Jaryna
  10. Lidman
  11. Bierag
  12. Kramczanskij
  13. Litman
  14. Górskij
  15. Berlin
  16. Epsztejn
  17. Libman
  18. Łorbier
  19. Ruszanskaja
  20. Sawickaja
  21. Łasman
  22. Wiszniewieckij
  23. Majefis
  24. Krajewskij
  25. …rianin Dawid
  26. Liewickij
  27. …imbłat Jan
  28. Mazur
  29. Libman
[Słabo czytelny rękopis w języku rosyjskim, spośród nazwisk uczniów wybrano te, które być może należą do deportowanych obywateli polskich. Tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1, sw. 240, d. 3028

Lista uczniów grupy №15 FZO №23 w m. Lengier

 Lista uczniów grupy №15 FZO №23 w m. Lengier, VI nabór 1944/1945, maszyniści urządzeń górniczych.

  1. Mielnarit/Mielnart?, Polka
  2. Wiszniewskaja, Polka
  3. Kopias, Polka
  4. Bzdieczko/Bzdiengo, Polka
  5. Szwarc, Żyd
  6. Kupowackij, Zyd
  7. Gunnadskij? Gudkodskij/Gudkowski,  Polak
  8. Nejsztadt, Żyd
  9. Dowlekin/Dawskin?

[Słabo czytelny rękopis w języku rosyjskim. Tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1, sw. 240, d. 3028

Lista uczniów grupy №19 FZO №23 w m. Lengier

Lista uczniów grupy №19 FZO №23 w m. Lengier, elektromonterzy, jesień 1943 roku.
  1. Biełochtin, Rosjanin
  2. Badrak, Ukrainiec
  3. Derbusz, Rosjanin
  4. Dunajew, Rosjanin
  5. Żenar?, Ukrainiec
  6. Zołotarow, Rosjanin
  7. Krianikow, Rosjanin
  8. Krowczuk, Ukrainiec
  9. Korotkin, Rosjanin
  10. Mazur, Polak
  11. Parmanow, Kazach
  12. Pawczenko, Rosjanin

[Rękopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1, sw. 240, d. 3028

Lista uczniów grupy 18, FZO №23 w m. Lengier

 Lista uczniów grupy 18,  FZO №23 w m. Lengier, jesień 1943 roku (fragment)

  1. Drejzman, Polak
  2. Szarynin, Rosjanin
  3. Pimalia, Ukrainiec
  4. Stiepanow, Rosjanin
  5. Korszunow, Rosjanin
  6. Astunin, Rosjanin
  7. Karanczuk, Ukrainiec
  8. Baranow, Ukrainiec
  9. Żukow, Ukrainiec
  10. Niestierenko, Ukrainiec
  11. Makruszenko, Ukrainiec
  12. Szewczenko, Ukrainiec
  13. Jewicz, Ukrainiec
  14. Kuczko, Ukrainiec
  15. Stiepanienko, Rosjanin
  16. Kowalienko, Rosjanin
  17. Siergiejew, Rosjanin
  18. Kajdanow, Rosjanin
  19. Maszczenko, Ukrainiec
  20. Bondarienko, Rosjanin

[Rękopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1, sw. 240, d. 3028

czwartek, 26 lutego 2026

Sprawozdanie z działalności Szkoły FZO №23 V nabór, rok 1944

Sprawozdanie z działalności Szkoły FZO №23 Południowo-Kazachstańskiego Zarządu Rezerw Pracy za rok 1944. [dopisek ręczny] V nabór, 1944 r.

Dane ogólne

Szkoła FZO №23 utworzona została 1 lutego 1943 r. na bazie kopalni „Lengierugol`”. Szkoła nie posiada własnych budynków, mieści się pomieszczeniach hotelu robotniczego. Szkoła nie posiada budynków lekcyjnych, brak także własnych warsztatów. Administracja szkoły mieści się w jednym z budynków hotelu robotniczego. Wymienione pomieszczenia są wystarczające dla rozmieszczenia kontyngentu przewidzianego w planie, w ilości 400 osób. Nauka zawodu prowadzona jest bezpośrednio w kopalni, w wydziale mechanicznym i elektrycznym, a zajęcia teoretyczne w gabinecie metodycznym.

V nabór

Kontyngent uczniów V naboru ma następującą charakterystykę:
1. Piąty nabór rozpoczął naukę w listopadzie 1943 r., ukończył w miesiącu czerwcu 1944 r. Planowany kontyngent – 400 osób.
2. Absolwenci kończyli szkołę w czerwcu i lipcu 1944 r. Ukończyło 406 os., przekazano do kopalni 406 os., z czego: chłopców 323, dziewczynek 83. Liczba uczniów rozkłada się następująco: wg wieku – 1926 – 77 os., 1927 – 115 os., 1928 – 166 os., 1929 – 44 os., 1930 – 4 os. Razem 406 osób.

Wg. narodowości: Rosjan – 120 os., Ukraińców 52 os., Kazachów – 153 os., Uzbeków – 56 os., Tatarów – 13., Koreańczyków – 3 os., Żydów – 4 os., Mordwinów – 2 os., Polaków 8 – os. Razem 406 osób.

Wg. wykształcenia, ukończonych klas: 2 – 25 os., 3 – 37 os., 4 – 85 os., 5 – 100 os., 6 – 81 os., 7 – 72 os., 8 – 4 os., 9 – 2 os. Razem 406 osób.

Wg przynależności do partii: członkowie WŁKSM – 106 os.

Wyniki kwalifikacyjnych egzaminów końcowych: 5 – 98 os., 4 – 177 os., 3 – 129 os., 4[?] – 2 os.

Wg. zawodów wśród V naboru [nieczytelne]: rębaczy – 118 os., cieśli - 136, torowych - [nieczytelne], maszynista urządzeń kopalnianych - [nieczytelne], maszynista elektrowozu – 30 os., ślusarzy-elektryków – 20, elektromonterów – 31. Razem 406 os.

V nabór był rozdzielony zgodnie z:



V nabór wykonał co następuje:
  • wydobyto węgla 5347,5 t;
  • zamontowano ram [obudowy] 3135 par;
  • wydrążono 631,5 mb;
  • oczyszczono korytarzy 11094 mb;
  • załadowano skał 2815 t.
  • Na ogólną wartość 254 692,23 rubla.


Wyniki zajęć teoretycznych [wg ocen]: 5 – 109; 4 – 133; 3 – 129; 2 - ; zdawalność 100 %; nieklasyfikowanych 16.
Wynik praktycznej nauki zawodu: 5 – 155; 4 – 143; 3 – 84; 2 - ; nieklasyfikowanych 18.
Średnia frekwencja na zajęciach teoretycznych 97%; średnia frekwencja na zajęciach praktycznej nauki zawodu 97%.
Samowolnie odeszło – 10 os.
Dodatkowo przyjęto – 16 os.

Liczba opuszczonych zajęć, usprawiedliwionych z powodu:
  • choroby – 550;
  • braku odzieży ochronnej – 1425;
  • urlopu – 150;
Ogółem 2125 godzin.

Liczba opuszczonych zajęć, nieusprawiedliwionych z powodu samowolne odejście – 1575 godzin.

Wykonanie norm pracy przez V nabór:

  • do 50% – 65 os.
  • 50-75% –114 os.
  • 75-100% – 164 os.
  • pow. 100% - 47 os.
  • bez normy – 16 os.

W realizacji planu produkcji szczególnie zasłużyli się następujący uczniowie V naboru:

  • Iriskułow – powyżej 200%;
  • Ismaiłow - powyżej 150%;
  • Abdułajew - powyżej 100%;
  • Szajdulina - powyżej 200%;
a także inni uczniowie, spośród których wielu obecnie zostało w szkole w charakterze pomocników majstrów i krótkim czasie zostali majstrami praktycznej nauki zawodów. Są to: Szajdulina G. i Iriskułow, pracują nieźle.

W okresie nauki najlepszymi grupami w szkole były: grupa №19 — elektromonterów, majster Kaminskij; grupa №20 — motorzystów urządzeń kopalnianych, majster Podoljan; grupa №7 – górnicy, majster Nazarenko i inne, które wykonały plany pracy na 200% i więcej i panowała w nich wzorowa dyscyplina oraz utrzymywały one czystość w pokojach.

Niektórzy majstrowie prowadzili swoje grupy praktycznej nauki zawodu zachowując planowy kontyngent i zdając wszystkich uczniów do przedsiębiorstwa [kopalni]. Są to:
  • grupa №6 – górnicy, plan 20 os., zdało 21, majster Dmitrijenko W.;
  • grupa №8 – górnicy, plan 20 os., zdało 22, majster Fomienko I.W.;
  • grupa №10 – cieśle, plan 20 os., zdało 20, majster Butabiekow;
  • grupa №12 – cieśle, plan 20 os., zdało 22, majster Ralf Je.K.;
  • grupa №13 – cieśle, plan 20 os., zdało 22, majster Agiejew;
  • grupa №16 – masz. elektrowozów, plan 30 os., zdało 30, majster Kaminskij;
  • grupa №18 – elektryków-ślusarzy, plan 20 os., zdało 20, majster Ruszko;
  • grupa №19 – elektromonterów, plan 30 os., zdało 31, majster Kubinskij[?];
  • grupa №20 – masz. urz. górn, plan 26 os., zdało 30, majster Kudriemko;

Praca metodyczna

W okresie nauczania (listopad-lipiec) odbyło się 5 rad pedagogicznych, w trakcie których zajmowano się następującymi zagadnieniami:


  • opracowanie planów pracy;
  • zatwierdzenie planów: pracy pedagogicznej i praktycznej nauki zawodu;
  • opracowanie wymagań dla uczniów – górników;
  • organizacja gabinetu metodycznego;
  • przyjecie raportów majstrów;

Przy szkole działają dwie szkolne komisje: a) grup górniczych (rębaczy, cieśli, torowych) skład komisji – 4 os., przewodniczącym jest majster; b) grup elektromechanicznych (elektrycy-ślusarze, masz. urządzeń górniczych, masz. elektrowozów) skład komisji – 4 os., przewodniczącym jest majster Kaminskij.

Odbyły się 4 posiedzenia komisji szkolnych dotyczące następujących zagadnień:
  • raport majstrów o przebiegu nauczania teoretycznego i praktycznej nauki zawodu;
  • sprawa przygotowania makiet dla gabinetu metodycznego.
Materiałów poglądowych szkoła nie posiada.

Kadra majstrów
W trakcie V naboru kadra majstrów liczyła 18 osób i 19 grup praktycznej nauki zawodu.

[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1245, op. 1, sw. 240, d. 3028, s.1-2






niedziela, 22 lutego 2026

Rozkaz Szkoły FZO №38 z dnia 23 XII 1944 roku

Szkoła Specjalna FZO№38

Rozkaz №99 z dnia 23 XII 1944 roku
§ 1
Przykładając ogromną wagę do rozwijania kółek artystycznych wśród uczniów szkół FZO, kolejowych i rzemieślniczych, nasza szkoła zorganizowała pracę kół artystycznych i w rezultacie szkoła zdobyła pierwsze miejsce w olimpiadzie obwodowej w roku 1944. Najlepsi uczestnicy brali udział w olimpiadzie na szczeblu republiki, a następnie do Moskwy na Wszechzwiązkową Olimpiadę Rezerw Pracy. Na olimpiadzie tej uczennice naszej szkoły: Dubina i Wielikotska wyróżniły się swoją mistrzowską twórczością artystyczną. Jedna z uczestniczek, Diubina Ł., została za to nagrodzona Wzorową Odznaką Rezerw Pracy, a także wyjechała na dalszą naukę do Moskwy. Mając na względzie osiągnięcia w zakresie twórczości artystycznej uczennic naszej szkoły, Diubinej i Wielikotskiej, wyrażam im wdzięczność i nagradzam je cennymi nagrodami rzeczowymi. Jestem pewien, że 4 nabór uczniów także weźmie udział w rozwoju kółek artystycznych uczyniwszy z tego element głównego zadania – wychowania kulturalnego, zdyscyplinowanego młodego Radzieckiego Robotnika.

Dyrektor szkoły (Fukzon)


[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1096, op. 1, sw. 238, d. 3000, s.3.

wtorek, 3 lutego 2026

Rozkaz Szkoły FZO z dnia 6 XI 1944 z okazji rocznicy Rewolucji Październikowej

Szkoła Specjalna FZO№38 Rozkaz №87 z dnia 6 XI 1944 roku

27 rocznicę Wielkiej Socjalistycznej Rewolucji Październikowej narody naszego kraju obchodzić będą w atmosferze wielkich zwycięstw Armii Czerwonej i dalszego wzrostu ekonomicznej potęgi Związku Radzieckiego.

Cały naród radziecki bohaterski pracuje zaopatrując front we wszystko, co konieczne dla szybszego rozgromienia wroga.

Kolektyw pracowników i uczniów Szkoły Specjalnej FZO №38 wykonał przyjęte zobowiązania z okazji 27 rocznicy Wielkiej Socjalistycznej Rewolucji Październikowej

I. Szkoła posiada pełen komplet uczniów i jest przygotowana do rozpoczęcia nowego roku szkolnego.

II. W trakcie ćwiczeń [zajęć praktycznych] uczniowie szkoły wykonali zadanie Zakładów Przeróbki Ołowiu w zakresie produkcji amunicji, za co dyrektor szkoły złożył podziękowania uczniom i pracownikom administracyjnym.

III. Pomagając państwu w zbiorze bawełny na polach sowchozu w Pachta-Arał, grupa uczniów szkoły wykonała zadanie ponad plan, za co otrzymała podziękowanie od Obwodowego Zarządu Rezerw Pracy.

IV. Rezultatem dobrego sportowo-wojskowego przygotowania nowego naboru uczniów była sztafeta sprawnościowa w terenie, na dystansie 3 km uzyskano wynik 17 min. 10 s. Przygotowano się także do przeglądu musztry.

V. Zorganizowano masowe działania w zakresie pracy politycznej i kulturalnej, w wyniku których utworzono orkiestrę dętą liczącą 20 uczniów, która 7 listopada weźmie udział w przeglądzie, kółka twórczości amatorskiej: taneczne, akrobatyki oraz chór, przygotowano się do udziału w olimpiadzie twórczości artystycznej młodzieży pracującej.

VI. Utworzono uczniowskie kółko techniczne, którego uczestnicy skonstruowali dźwiękowy projektor kinowy, umożliwiający projekcję filmów w szkolnym klubie.

W trakcie wykonywania podjętych Przedpaździernikowych Zobowiązań Socjalistycznych wyróżniły się:

1. Grupa №7 – ślusarze, majster tow. Bieriestniew;

2. Grupa №9 – ślusarze, majster tow. Lebiediew;

3. Grupa №11 – stolarze, majster tow. Korotkow;

4. Grupa №5 – elektrycy, majster tow. Winokur;

5. Grupa №3 – metalurdzy, majster tow. Aszurow;

6. Grupa №1 – tokarze, majster tow. Gorowskoj;

Podziękowanie otrzymują majstrowie:

1. Gubickij E.I.

2. Bieriestniew W.I.

3. Aszurow Je.

4. Wadiackij M.N.

5. Gorowskij I.A.

6. Winokur Ja. G.

7. Anoszkin I.P.


Podziękowanie otrzymują uczniowie

Grupa №1

1. Tichonowa A.G.

2. Chliebnikowa W.S.

3. Komarowa I.A.

Grupa №2

1. Martalierowa W.

2. Chnykin N.A.

Grupa №3

1. Iskakow T.

2. Adambiekow K.

3. Dabijew M.

Grupa №5

1. Michlik W.

2.Poniedelczenko G.

3. Juszaj[?] K.

Grupa №7

1. Bożenko G. – premia w wysokości 100 rubli

2. Magamietow I. – premia w wysokości 50 rubli

3. Fiedienko I.

4. Gazizow A.

5. Bierieżnoj H.A.

Grupa №8

1. Zagorodniewa A.W.

Grupa №9

1. Chabullin B.

2. Jakumienko K.G.

Grupa №10

1. Puzankow A.G.

2. Pianych N.I.

3. Wołkow D.A.

Grupa №11

1. Bielitkin I.W.

2. Smirnow W.P

3. Bakałow M.S.

Kółko muzyczne

1. Żanow

2. Gliezier

3. Chabullin

4. Malnikow

5. Aliejnik

6. Murtazin A.

7. Murtazin

8. Surkow

9. Konowałow

Uczestnicy kółek twórczości amatorskiej

1. Piwnik M.

2. Lisowienko Ł.

3. Usbiekow K.

Podziękowanie otrzymują nauczyciele szkoły:

1. Magulis I.M.

2. Pikałowa Ł.Ł.

wychowawca, tow. Żurawliewa.

Dyrektor Szkoły (Fukzon)


[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1096, op. 1, sw. 238, d. 3000, s.17,18

środa, 28 stycznia 2026

Rozkaz Szkoły FZO №38 z dnia 27 X 1944 r. w sprawie mobilizacji uczniów

Rozkaz №84 Szkoły Specjalnej FZO №38 z dnia 27 X 1944 r.

§1
Majstra praktycznej nauki zawodu, tow. Żyłłtyszewa i ucznia grupy №6 Gładkicha z dniem 27 października 1944 r. na okres 10 dni, do 12 XI, deleguje się do rejonów pachta-aralskiego i iliczewskiego w celu mobilizacji uczniów.

Dyrektor Szkoły (Fukzon)

[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1096, op. 1, sw. 238, d. 3000, s.21

Rozkaz Szkoły FZO №38 z dn. 24 X 44 sprawie szkolenia wojskowego

Rozkaz №81 Szkoły Specjalnej FZO №38 z dn. 24 X 44 r.

Na podstawie regulaminu podstawowego szkolenia wojskowego w szkołach Rezerw Pracy rozkazuję:

§1
Wymienionych poniżej nauczycieli mianować na dowódców plutonów wojskowych w szkole:

  1. Dowódca plutonu grupy №1 – Komarowa Ł.A.;
  2. Dowódca plutonu grupy №2 – Mawtalierowa W.A.;
  3. Dowódca plutonu grupy №3 – Dabajew M.;
  4. Dowódca plutonu grupy №4 – Smirnowa N.B.;
  5. Dowódca plutonu grupy №5 – Gliezier W.B.;
  6. Dowódca plutonu grupy №7 – Piwnik M.A.;
  7. Dowódca plutonu grupy №8 – Zawgorodniewa S.;
  8. Dowódca plutonu grupy №9 – Prochorow F.I.;
  9. Dowódca plutonu grupy №10 – Michlik S.M.;
  10. Dowódca plutonu grupy №11 – Wielitkin I.W.

§2Rozkaz niniejszy odczytać na apelu wszystkim uczniom szkoły.

§3 Kopię rozkazu wysłać do OUTR [Obwodowego Zarządu Rezerw Pracy] oraz Miejskiej Komendantury Wojskowej.

Dyrektor Szkoły (Fukzon).

[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1096, op. 1, sw. 238, d. 3000, s.23

wtorek, 27 stycznia 2026

Rozkaz Szkoły FZO №38 z dn. 11 X 44 r. w sprawie mobilizacji uczniów i pomocy kołchozom

Rozkaz №79 Szkoły Specjalnej FZO №38 z dn. 11 X 44 r.

§1
Majstra Zotowa Je. W. od dnia 10 X 44 r. wraz z grupą 25 osób deleguje się do rejonu pachta-aralskiego na zbiór bawełny. Podstawa: Zarządzenie Naczelnika OUTR [Obwodowego Zarządu Rezerw Pracy] z dn. 7 X 44 r.

§2
Majstra Arałowa od dnia 10 X 44 r. deleguje się do rejonu bostandyckiego w celu mobilizacji nowego naboru uczniów. Podstawa: Zarządzenie dyrektora szkoły.

Dyrektor Szkoły (Fukzon)


[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1096, op. 1, sw. 238, d. 3000, s.23

Rozkaz Szkoły FZO №38 z dn. 16 X 44 r. w sprawie utrzymania czystości

Rozkaz №88 Szkoły Specjalnej FZO №82 z dn. 16 X 44 r.

Podczas kontroli internatu i uczniów szkoły stwierdzono, że:
niektórzy uczniowie nowego naboru nie przestrzegają wszystkich reguł utrzymania czystości w internacie uchylając się od pójścia do łaźni, zabiegów sanitarnych, strzyżenia, a także nie otrzymują na czas czystej bielizny. Dyżurni, komendanci, wychowawcy, pościelowa i majstrowie pogodzili się z takim stanem rzeczy i nie prowadzą walki o porządek w internacie, o samodzielne sprzątanie pokoi przez uczniów, o przeprowadzanie zabiegów sanitarnych na całych grupach uczniów. Przybywająca do szkoły zmobilizowana młodzież nie przechodzi zabiegów sanitarnych w sposób właściwy i jest przez komendantów kierowana do pokojów w internacie.
Kontrola jakości zabiegów sanitarnych prowadzonych w łaźni nie jest przez personel medyczny realizowana.

Wobec powyższego rozkazuję:

§1
  • Pościelowej – do dnia 18 października odizolować brudną bieliznę i odzież w magazynie pościeli.
  • Zakupić żelazka do prasowania czystej bielizny przed wydaniem jej uczniom.
  • Wydawać uczniom czystą bieliznę tylko w łaźni, w zamian za brudną poddaną obróbce sanitarnej [parowaniu w komorach tzw. woszebojkach].
  • Powierzyć pościelowej osobistą odpowiedzialność za właściwe pranie, gotowanie, prasowanie i przechowywanie bielizny.

§2
  • Starszemu komendantowi – uczniów, którzy nie przeszli zabiegów sanitarnych i nie zostali ostrzyżeni, nie kierować do pokojów internatu.
  • Nowoprzybyłych z rejonów uczniów kwaterować w pomieszczeniu kwarantanny i do czasu zabiegów sanitarnych nie dopuszczać do kontaktowania się z uczniami mieszkającymi w internacie. Kontrolę wykonania powierzam dyżurnym komendantom internatu. Bez ważnych przyczyn nie wydawać uczniom przepustek.

§3
  • Do zakresu obowiązków dowódców plutonów i pomocników majstrów wprowadzam prowadzenie codziennych, do godz. 10 rano, oględzin pod względem wszawicy. Wyniki wpisywać do dziennika sanitarnego.
  • W przypadku wykrycia insektów starszy komendant nie kieruje ucznia do pracy, tylko na zabiegi sanitarne. Kontrolę wykonania tych zaleceń powierza się majstrom i wychowawcom.
  • Za obecność wszystkich uczniów na zabiegach sanitarnych w wyznaczonych dniach odpowiedzialność ponosi majster grupy.

§4
  • Starszemu majstrowi i majstrom rozkazuję zaznajomić się z rozkazem na naradzie majstrów oraz w grupach. Kontrolę wykonania rozkazu powierzam zastępcy dyrektora ds. politycznych, tow. Gużewowi.

Dyrektor Szkoły (Fukzon)

[Maszynopis w języku rosyjskim, tłumaczenie Janusz Kobryń]
AOSz. F. 1096, op. 1, sw. 238, d. 3000, s.23

Tasaryk

Tasaryk - nieistniejąca obecnie wieś w rejonie suzackim, obwód turkiestański (dawniej południowo-kazachstański). W latach 30. XX wieku utwor...